Gospodarstwo w okolicach Stefanowic

Wszystko zaczyna się od drogi. Drogi prowadzącej do Stefanowic, z której widać w oddali gospodarstwo. Na uboczu, niby we wsi ale poza nią. W otoczeniu pól i sosnowego zagajnika. Wysokie trawy ocierają się o nogi, nikt ich dawno nie ścinał. Dwa gospodarskie budynki. Kiedyś toczyła się tu praca - coś zwożono, magazynowano, przerzucano, naprawiano, składowano, przetwarzano. Teraz miejsce zmienia się samo - jego nowym właścicielem stał się czas.

Dawniej w powietrzu może unosił się zapach zwierząt. Woń ludzkiego potu, zapach pracy, smaru, narzędzi. Drzewa dawały cień w upalne południe, po wysiłku siadano pod ich konarami, opierając się plecami o chropowate pnie. Twarde męskie dłonie dotykały czerwonych cegieł, budowały, wznosiły, łączyły. Zbijały drewno, kładły dachówkę. W tych murach, w tych budynkach jest jakaś część tamtych ludzi - niezmiennie robi to na mnie wrażenie. Stawiane z takim trudem, a dziś czas powoli lecz konsekwentnie, z niezwykłą łatwością je burzy.

Ktoś tu bywa. Ścieżki są mimo wszystko trochę wydeptane. Ktoś zebrał gruz i przywiózł piasek. Ktoś czasem zagląda w gospodarskie obejście - goście z teraźniejszości w królestwie przeszłości. Ktoś zostawił ślady na murach. Podpisał się, jakby z nadzieją, że jego obecność coś znaczy. Coś więcej niż obecność tych, co byli przed nim. 

Chodzę po gruzach. Tworzę historie, których może nigdy nie było. Snuję domysły, śnię, zgaduję. Dokumentuję w obawie, że jeszcze kilka lat i to wszystko odejdzie. Rozsypie się, spróchnieje, przegnije, rozłoży się i wszelkie ślady z przeszłości znikną. Ocieram się o przemijanie i czas - budzi to mój opór, ale jakaś siła pcha mnie właśnie w takie miejsca. Delikatnie, z dystansu, z bojaźnią, bo tak trudno spojrzeć przemijaniu prosto w twarz. Tak trudno uwierzyć, że to wszystko jest - z nami, czy bez nas... Najpiękniej napisał o tym niezawodny ks. Twardowski: 

(...) miniemy. Potoczy się dalej 

ziemia niebo powietrze 

tylko ten kamień na polu 

ten sam znów księżyc przed deszczem 

wiara co pije ze skały 

bez nas zostanie jeszcze.  

Walące się gospodarstwo w Nowym Jastrzębsku

Mijający świat i pozostałości z przeszłości, których dziś już nikt nie pragnie. Opuszczone, porzucone, może i nawet ktoś chciałby się nimi zająć, ale pomysłu i funduszy brak. Ginące, butwiejące, odchodzące w niebyt. Tak się składa, że coraz częściej trafiam w miejsca, w których dobitnie widać, że czas mija, a wraz z nim przemija to wszystko, co nas otacza. Dobrze to czasem na własne oczy zobaczyć. Dobrze to zrozumieć. Ale w głębi serca żal pozostaje. 

W Nowym Jastrzębsku jest gospodarstwo, którego pewnie wkrótce nie będzie. Stan rozkładu budynków jest tak poważny, że ciężko byłoby ten proces odwrócić. Dziś odwiedzających wita tabliczka: teren prywatny, wstęp wzbroniony. Jest też tabliczka informująca, iż jesteśmy na terenie budowy... Dość osobliwa to budowa - obawiam się, że raczej wkrótce nastąpi tu całkowita rozbiórka.

Niszczejące gospodarstwo znajduje się nieopodal linii kolejowej do Poznania i jest z pociągu dobrze widoczne. Za każdym razem przejeżdżając obok tego miejsca, wydaje mi się, że budynki chylą się coraz mocniej ku upadkowi. Czerwona cegła, drewno, omszałe dachówki - tak popularne materiały w tych okolicach. Dom, budynki gospodarcze, drzewa na podwórku. Mając trochę wyobraźni i zamykając oczy, można zobaczyć obraz tego miejsca w czasie, gdy toczyło się tu życie. Ktoś te mury stawiał, układał cegłę po cegle. Ktoś zbijał deski, krył dach. Ktoś budował ten dom i budował swoje życie. Właśnie tutaj, gdzie dziś czas zatoczył koło i życie stąd odchodzi.

Nie lubię uczucia mijającego czasu. Nie zawsze potrafię akceptować zmiany. Po prostu jest mi trudno rozstawać się z ludźmi, miejscami, rzeczami. Coś jednak ciągnie mnie w takie okolice, gdzie przemijanie można poczuć. Bo chociaż to gospodarstwo się wali, choć jest już ruiną, to te gruzy ciągle są dla mnie piękne. I tyle można z tych gruzów odczytać, tyle się nauczyć. Na szczęście są na tym świecie rzeczy, których wiatr, śnieg, deszcz, słońce, a nawet maszyny czy ludzkie siły zburzyć nie mogą. To w jakiś sposób pocieszające...

Opuszczone gospodarstwo w lesie

Na śródleśnym polu, w rejonach Stefanowic, stoi opuszczona stodoła i budynek gospodarczy. Pole jest ciągle uprawiane, natomiast świetność obiektów przeminęła. Dziś budynki chylą się ku upadkowi, ale ich piękno niezmiennie przyciąga mnie, gdy jestem w okolicach. Mijam to miejsce często - najwyższy więc czas, by napisać o nim kilka słów. 

Widok gospodarstwa wczesną wiosną.

Gospodarstwo położone jest wśród lasów. Jadąc ze Zbąszynia do Stefanowic, leśną drogą, w pewnym momencie dostrzec można taki widok, jak na zdjęciu powyżej. Z tego punktu widać jedynie budynek gospodarczy, za ścianą lasu kryje się jednak również duża stodoła. 

Stodoła stanowi piękne połączenie drewna, czerwonej cegły i szarej dachówki. Można powiedzieć, że to modelowy przykład stodoły - takich obiektów widziałam wiele i wszystkie budowane są w podobny sposób. 

We wnętrzu stodoły podziwiać można misterną konstrukcję gospodarskich budynków. Drewniane podpory i stropy, cegły, a nawet resztki siana - wszystko to obrazuje walkę człowieka o to, by ocalić płody ziemi przed zniszczeniem. Aktualnie przestrzeń stodoły zdobywają krzewy czarnego bzu, a pewnej jesieni w podszyciu rosły bardzo dorodne sowy. 

Z boku stodoły znajduje się budynek gospodarczy wzniesiony w tej samej technice, co stodoła - drewniane podpory, czerwona cegła i szara dachówka. Budynek jest w dość złym stanie, dach zarywa się w kilku miejscach, a w środku jest pełno gruzu i zwalonych cegieł. 

Nieopodal budynku i stodoły ulokowana jest ambona myśliwska. Miejsce to otacza z każdej strony las, więc pewnie i zwierząt jest tutaj pod dostatkiem. Takie opuszczone budynki często zamieszkiwane są przez dzikich lokatorów - drobne ssaki, owady, ptaki i płazy doceniają możliwość schronienia i odpoczynku. Na tym terenie rośnie również kilka drzew - w tym drzewa owocowe. 

Po prawej stronie widać ambonę myśliwską.

Wiosenna odsłona gospodarstwa.

Pomiędzy lasami, w otoczeniu majestatycznych drzew, to miejsce powoli przemija. Kiedyś potrzebne, dziś opuszczone... Deszcz, wiatr, śnieg i mróz powoli rozsadzają cegły, drewno butwieje, dachówki obsuwają się. Minie jeszcze trochę czasu i może to wszystko zamieni się w pył. Ja jednak na zawsze zapamiętam widok tego miejsca o zachodzie słońca, gdy ostatnie promienie słońca gładzą czerwone cegły, a z lasu wyłania się mrok.